Giáo án Lịch sử Lớp 9 - Tiết 25 đến 27 - Năm học 2021-2022 - Nguyễn Thị Kim Phượng

Nội dung tài liệu: Giáo án Lịch sử Lớp 9 - Tiết 25 đến 27 - Năm học 2021-2022 - Nguyễn Thị Kim Phượng

1. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 Ngày soạn: 22/01/2022 Ngày dạy: /01/2022 Tiết: 25 Bài: 22 CAO TRÀO CÁCH MẠNG TIẾN TỚI TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM 1945 A. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức: Giúp học sinh nắm được: Chủ trương mới của Đảng được đề ra trong hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 8, sự ra đời và phát triển của Mặt trận Việt Minh. -GDMT: + Pác Bó, nơi Bác Hồ sống và hoạt động + Cao Bằng căn cứ địa CM + Nơi thành lập Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân 2. Thái độ: Giáo dục cho HS lòng kính yêu Chủ Tịch Hồ Chí Minh, lòng tin vào sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, đứng đầu là lãnh tụ Hồ Chí Minh. 3. Kĩ năng: Rèn luyện cho HS kĩ năng sử dụng bản đồ, lược đồ, tập dượt phân tích, đánh giá sự kiện lịch sử. B. CHUẨN BỊ: - GV: Bức ảnh “Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân”; Lược đồ “Khu giải phóng Việt Bắc”. - HS: Sưu tầm tư liệu có liên quan đến bài bài học C. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC: I. Ổn định tổ chức: II. Bài cũ: Tình hình Việt Nam trong chiến tranh thế giới lần thứ hai? III.Bài mới: Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt - GV: Hoàn cảnh ra đời của Mặt trận Việt I. Mặt trận Việt Minh ra đời Minh? (19/5/1941): - GV gợi ý cho HS nhớ lại tình hình thế giới. *. Hoàn cảnh ra đời của Mặt trận HS: Trả lời theo SGK Việt Minh. - GV: Trên thế giới lúc bây giờ đã thay đổi + Thế giới: Đức chiếm xong hầu hết ntn? các nước Châu Âu => 6/1941 Đức HS: Dựa vào SGK trả lời tấn công Liên Xô thế giới hình thành GV: Tình hình trong nước lúc bây giờ như thế 2 trận tuyến: Phe đồng minh và phe nào? phát xít. HS: Dựa vào kiến thức đã học để trả lời + Trong nước: Mâu thuẫn giữa nhân GV: Kể sơ lược về quá trình của Nguyễn Ái dân với đế quốc phát xít Pháp - Nhật Quốc vô cùng sâu sắc 1911 rời bến Cảng Nhà Rồng ra đi tìm đường - Ngày 28/1/1941 Nguyễn Ái Quốc cứu nước 1920 tìm đường cứu nước 1925 về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng thành lập Hội VNCMTN, 1930 thành lập và tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành ĐCSVN. Đến 28-1-1941 Người quyết định từ Trung ương Đảng lần thứ 8 tại Pác Trung Quốc về nước để trực tiếp lãnh đạo CM Bó (Cao Bằng).(5/1941) và tổ chức triệu tập Hội nghị trung ương Đảng - Chủ trương: lần thứ 8 tại Pác Bó (Cao Bằng) 10  19-5- + Tạm gác khẩu hiệu “Đánh đổ địa 1941 chủ, chia ruộng đất cho nông dân” -GDMT: + Pác Bó, nơi Bác Hồ sống và hoạt + Đặt lên hàng đầu nhiệm vụ đánh Nguyễn Thị Kim Phượng 1 Năm học 2021-2022
2. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 động đuổi Nhật - Pháp + Cao Bằng căn cứ địa CM + Thành lập Việt Nam độc lập - GV: Hội nghị đã quyết định những vấn đề gì? Đồng minh (Việt Minh) HS đọc phần chữ in nhỏ SGK - Ngày 19/5/1941, Mặt trận Việt - GV: Vậy vì sao lúc này Đảng ta lại thành lập Minh chính thức thành lập Mặt trận Việt Minh? Và lực lượng cách mạng, => Hoàn chỉnh chủ trương chuyển phong trào đấu tranh từ khi Việt Minh ra đời hướng chỉ đạo chiến lược ntn? *.Hoạt động của Mặt trận Việt - HS dựa vào SGK trả lời . GV bổ sung và kết Minh: luận. Đồng thời kết hợp với sử dụng bức tranh - Sau khi thành lập Mặt trận Việt “Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân” Minh tổ chức hoạt động khắp cả để giới thiệu sự ra đời của sự kiện này: Bức nước ảnh ghi lại hình ảnh tuyên thệ của các chiến sĩ - Xây dựng lực lượng chính trị: trong buổi thành lập đội tuyên truyền giải + Xây dựng hội cứu quốc. phóng quân ngày 22/12/1944 tại khu rừng nằm + Xây dựng lực lượng chính trị trong giữa hai tổng Hoàng HoaThámvà Trần Hưng công- nông và các tầng lớp khác: Đạo ở châu Nguyên Bình tỉnh Cao Bằng. Sinh viên, trí thức, tư sản dân tộc. GV: Đồng thời ở Thái Nguyên đội cứu quốc -Xây dựng lực lượng vũ trang: Ngày quân phát động chiến tranh du kích chính 22-12-1944 thành lập Đội Việt Nam quyền nhân dân được thành lập suốt một vùng tuyên truyền giải phóng quân rộng lớn phía Nam xuống tận tỉnh lị Thái + Báo chí của Đảng được lưu hành Nguyên và Vĩnh Yên (chỉ trên bản đồ) rộng rãi- tuyên truyền vận động quần GV: Thành lập đội cứu quốc quân phát động chúng đấu tranh. chiến tranh du kích cùng cách mạng thành lập suốt một vùng rộng lớn phía Nam mở rộng xuống Thái Nguyên và Vĩnh Yên  Căn cứ địa cách mạng trong buổi thành lập mở rộng ở 6 Tỉnh IV.Củng cố- Luyện tập: - GV hệ thống toàn bài. * Luyện tâp: Hãy điền sự kiện vào mốc thời gian sau sao cho đúng. Thời gian Sự kiện 28/1/1941 10/5/1941 19/5/1944 22/12/1944 - Các nhóm thảo luận. Đại diện các nhóm lên làm bài tập. GV kết luận V. Hướng dẫn học ở nhà: * Bài tập: Đảng Cộng sản Đông Dương đã có những chủ trương, khẩu hiệu để đưa phong trào cách mạng tiến lên. * Hướng dẫn trả lời: - Chủ trương, khẩu hiệu: + Tạm gác khẩu hiệu “Đánh đổ địa chủ, chia ruộng đất cho nông dân” + Đặt lên hàng đầu nhiệm vụ đánh đuổi Nhật - Pháp + Thành lập Việt Nam độc lập Đồng minh (Việt Minh)... * Đọc trước bài mới: Bài 22 phần II. Nguyễn Thị Kim Phượng 2 Năm học 2021- 2022
3. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 Ngày soạn: 23/01/2022 Ngày dạy: /02/2022 Tiết 26 Bài 22 CAO TRÀO CÁCH MẠNG TIẾN TỚI TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM 1945 (tiết 2) A. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức: Giúp học sinh nắm được: Nhật đảo chính Pháp, quân Pháp ở Đông Dương nhanh chóng thất bại. - Chủ trương của Đảng ta sau khi Nhật đảo chính Pháp và diễn biến của cao trào kháng Nhật, tiến tới tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945. 2. Thái độ: Giáo dục cho HS lòng kính yêu Chủ Tịch Hồ Chí Minh, lòng tin vào sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, đứng đầu là lãnh tụ Hồ Chí Minh. GDMT: Cao Bằng căn cứ địa cách mạng; khu giải phóng Việt Bắc và những địa danh nêu trong bài 3. Kĩ năng: Rèn luyện cho HS kĩ năng sử dụng bản đồ, lược đồ, tập dượt phân tích, đánh giá sự kiện lịch sử. B. CHUẨN BỊ: - GV: Lược đồ “Khu giải phóng Việt Bắc”. - HS: sưu tầm tư liệu có liên quan đến bài học C. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC: I. Ổn định tổ chức: II. Bài cũ: Đảng cộng sản Đông Dương chủ trương thàh lập Mặt trận Việt Minh trong hoàn cảnh nào? III. Bài mới: Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt - GV: Nguyên nhân nào dẫn tới Nhật đảo II. Cao trào kháng Nhật, cứu nước tiến chính Pháp tới Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm HS: Dựa vào SGK trả lời 1945 GV: Phân tích khẳng định tình thế trên 1. Nhật đảo chính Pháp (9/3/1945) buộc Nhật phải đảo chính Pháp để độc * Tình hình thế giới: chiếm Đông Dương - Chiến tranh thế giới thứ hai sắp kết thúc. - Nước Pháp được giải phóng. - GV: Cuộc đảo chính đã diễn ra như thế - Nhật khốn đốn ở Thái Bình Dươmg. nào? Quân Pháp thất bại ra sao * Ở Đông Dương: Pháp ráo riết hoạt động Gọi HS đọc phần chữ in nhỏ và trả lời. chờ đợi quân Đồng minh để đánh Nhật => HS: Đêm 9-3-1945 Nhật nổ súng lật đổ Tình thế không có lợi cho phát xít Nhật, Pháp trên Đông Dương đêm 9/3/1945 Nhật đảo chính Pháp, độc - GV: Chính sách và thủ đoạn của Nhật sau chiếm Đông Dương và tăng cường bóc khi độc chiếm Đông Dương? lột, vơ vét... - HS dựa vào SGK trả lời. - GV: Qua đó em có nhận xét gì về tình 2. Tiến tới Tổng khởi nghĩa tháng Tám hình Đông Dương sau khi Nhật đảo chính năm 1945 Pháp? - Chủ trương của Ban Thường vụ Trung - GV: Trước việc Nhật đảo chính Pháp ương Đảng: Đảng ta có chủ trương gì? + Xác định kẻ thù chính trước mắt của - HS dựa vào SGK trả lời. GV nhận xét, bổ nhân dân Đông Dương là phát xít Nhật Nguyễn Thị Kim Phượng 3 Năm học 2021- 2022
4. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 sung và kết luận. + Ra chỉ thị “Nhật- Pháp bắn nhau và - GV: Tại sao Đảng ta lại phát động phong hành động của chúng ta” trào kháng Nhật cứu nước? + Phát động cao trào kháng Nhật cứu - HS dựa vào SGK trả lời. GV bổ sung và nước kết luận: Căn cứ tình hình thế giới và trong - Diễn biến: nước có những chuyển biến mau lẹ có lợi + Phong trào đấu tranh khởi nghĩa từng cho cách mạng Việt Nam Đảng ta phát phần phát triển mạnh mẽ động cao trào khấng Nhật cứu nước làm + 15/4/1945 Việt Nam giải phóng quân tiền đề cho tổng khởi nghĩa. ra đời - GV sử dụng bản đồ trình bày diễn biến + 4/6/1945 khu giải phóng Việt Bắc của cao trào kháng Nhật cứu nước. thành lập - GV sử dụng lược đồ chỉ rõ khu giải phóng + Nhân dân các thành phố mít tinh, biểu Việt Bắc: Cao Bằng-Bắc Cạn-Lạng Sơn- tình, diễn thuyết Tuyên Quang- Hà Giang- Thái Nguyên.. + Phong trào “Phá kho thóc giải quyết * Là căn cứ địa của cách mạng là hình ảnh nạn đói” thu nhỏ của nước Việt Nam mới - Cao trào kháng Nhật, cứu nước đã tạo GV: Có thể liên hệ với thực tế lịch sử địa một khí thế sẵn sàng trong cả nước. phương, phim ảnh về phong trào phá kho thóc của Nhật. - GV:Tình hình cả nước lúc bây giờ ra sao? - HS dựa vào SGK trả lời - GV: Như vậy trước ngày tổng khởi nghĩa, cao trào kháng Nhật cứu nước đã diễn ra rất sôi nổi, quyết liệt trong toàn quốc với khí thế đoạt chính quyền =>Cao trào chống Nhật cứu nước làm tiền đề cho tổng khởi nghĩa trong cả nước. GDMT: Cao Bằng căn cứ địa cách mạng; khu giải phóng Việt Bắc và những địa danh nêu trong bài IV. Củng cố- Luyện tập: - GV hệ thống toàn bài. * Luyện tập: Cao trào kháng Nhật cứu nước tiến tới tổng khởi nghĩa diễn ra trong hoàn cảnh nào? Diễn biến của cao trào kháng Nhật cứu nước? V. Hướng dẫn học ở nhà: * Bài tập: Trả lời câu hỏi 2 trong SGK. * Hướng dẫn trả lời: - Lãnh đạo cao trào: - Tổ chức các cuộc đấu tranh vũ trang, khỏi nghĩa từng phần ở địa phương cùng với nhiều hoạt động khác như phá kho thóc của Nhật, biểu tình, mít tinh để tập dượt cho quần chúng đấu tranh, giác ngộ quần chúng xây dựng căn cứ địa cách mạng và làm nòng cốt trong việc xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng... * Đọc trước bài mới: Bài 23 Nguyễn Thị Kim Phượng 4 Năm học 2021- 2022
5. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 Ngày soạn: 24/01/2022 Ngày dạy: /02/2022 Tiết 27 Bài 23 TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM 1945 VÀ SỰ THÀNH LẬP NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA A. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức: Giúp học sinh nắm được: Biết được thời cơ của cách mạng đã đến, Đảng đã nắm được thời cơ và quyết tâm khởi nghĩa. - Trình bày được nét chính diễn biến cuộc khỏi nghĩa giành chính quyền ở Hà Nội và giành chính quyền trong cả nước. Nước Việt Nam dân chủ cộng hoà ra đời - Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945 2. Thái độ: Giáo dục cho HS lòng kính yêu lãnh tụ Hồ Chí Minh, niềm tin vào Đảng, vào sự thắng lợi của cách mạng và niềm tự hào dân tộc. - GDMT: + Xác định những địa phương lần lượt tiến hành cuộc Tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945: Hà Nội, Huế, Sài Gòn, những tỉnh nổ ra cuộc khởi nghĩa sớm nhất trong cả nước + Quảng trường Ba Đình – nơi tổ chức lễ tuyên bố thành lập nước VNDCCH và Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập (2-9-1945) 3. Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng tường thuật lại diễn biến của Cách mạng tháng Tám. B.CHUẨN BỊ: - GV: Bản đồ Tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945; Ảnh cuộc mít tinh tại nhà Hát Lớn Hà Nội (19/8/1945); Ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập - HS: Sưu tầm tài liệu ó liên quan đến bài học C. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC: I. Ổn định tổ chức: II. Bài cũ: Cao trào kháng Nhật cứu nước diễn ra như thế nào? III. Bài mới: Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt - GV: Lệnh Tổng khởi nghĩa ban bố trong I. Lệnh Tổng khởi nghĩa được ban bố. hoàn cảnh nào? - Hoàn cảnh: HS: Dựa vào SGK trả lời. + Châu Âu: 5/1945 Đức đầu hàng - GV: Trước tình hình thuận lợi đó Đảng ta có không điều kiện chủ trương gì? + Châu Á: 15/8/1945 Nhật đầu hàng - GV nhấn mạnh: Thời cơ cách mạng đã chín không điều kiện muồi, thời cơ cách mạng Tháng Tám là thời + Trong nước:- Khí thế cách mạng hừng cơ “ ngàn năm có một” vì phát xít Nhật kẻ thù hực khắp cả nước. của nhân dân ta bị gục ngã, quân Anh - Tưởng - Hội nghị toàn quốc của Đảng họp ở kéo vào đứng ở tư thế người chủ đón quân Tân Trào (Tuyên Quang) từ 14 đến Đồng Minh, nếu để quân Anh, Tưởng vào thì 15/8/1945 đã quyết định Tổng khởi cơ hội sẽ không còn nữa. nghĩa trong cả nước: - GV giới thiệu Đại hội Quốc Dân được triệu + Uỷ ban khởi nghĩa được thành lập tập tại Tân Trào (16/8) ...Lần đầu tiên Lãnh tụ + 16/8 Đại hội quốc dân được tiến Hồ Chí Minh ra mắt trước đai biểu quốc dân. hành. Quyết định thông qua 10 chính - GV: Đại hội quốc dân đã quyết định những sách của Việt Minh vấn đề gì? + Thành lập uỷ ban dân tộc giải phóng - HS dựa vào SGK trả lời. Việt nam - GV cho HS quan sát bức ảnh “Đình làng - Chiều 16/8 giải phóng thị xã Thái Nguyễn Thị Kim Phượng 5 Năm học 2021- 2022
6. Trường THCS Thạch Kim Giáo án Lịch sử 9 Hồng Thái cây đa Tân Trào” nơi diễn ra hội Nguyên nghị - GV sơ kết: Lệnh tổng khởi nghĩa được ban II. Diễn biến chính của cuộc Tổng bố trong hoàn cảnh thời cơ cách mạng đã xuất khởi nghĩa tháng Tám năm 1945. hiện.Khẳng định Đảng ta và Hồ Chí Minh đã - 19/8 mít tinh tại nhà Hát Lớn biến dự đoán đúng tình hình, khi thời cơ xuất hiện thành khởi nghĩa và giành thắng lợi ở đã kịp thời hạ lệnh Tổng khởi nghĩa trong cả Hà Nội nước. * Ý nghĩa: Có tác động đến khởi nghĩa GV sử dụng lược đồ Tổng khởi nghĩa tháng giành chính quyền trong cả nước . Tám yêu cầu HS trình bày diễn biến cuộc - Ngày 14/8 Bắc Giang; Hải Dương, Hà khởi nghĩa giành chính quyền ở Hà Nộ, Hải Tĩnh, Quảng Nam giành được chính Dương, Hà Tĩnh, Quảng Nam quyền HS lên bảng trình bày diễn biến trên bản đồ. - Ngày 23/8: Huế giành thắng lợi GV: Miêu tả, tường thuật kết hợp với tranh - Ngày 25/8: Sài Gòn được giải phóng 39/93 sgk. Sự kiện giành chính quyền ở Hà - Ngày 28/8 thắng lợi trong cả nước Nội  ghi lại không khí sôi động ở Thủ Đô - Ngày 30/8: Bảo Đại thoái vị GV: Giới thiệu nhạc sĩ Văn Cao và bài hát - Ngày 2/9/1945: Hồ Chủ tịch đọc bản Tiến quân ca Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước - GV: Ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa giành VNDCCH chính quyền ở Hà Nội. III. Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân - GV cho HS liên hệ với lịch sử địa phương. thành công của Cách mạng tháng Nếu có thể GV dành 1 ít thời gian để đọc cho Tám HS nghe về cảnh Bảo Đại thoái vị - Ý nghĩa: + Đối với dân tộc: - GDMT: + Xác định những địa phương lần + Đối với thế giới: lượt tiến hành cuộc Tổng khởi nghĩa tháng - Nguyên nhân thắng lợi: Tám 1945: Hà Nội, Huế, Sài Gòn, những tỉnh + Truyền thống yêu nước của dân tộc ta. nổ ra cuộc khởi nghĩa sớm nhất trong cả nước + Sự lãnh đạo của Đảng. - GV: Cách mạng thành công Chủ tịch Hồ Chí + Điều kiện quốc tế thuận lợi. Minh đã làm gì? + Sự chuẩn bị chu đáo của nhân dân ta. GV cho HS quan sát hình 40 sgk và mô tả lễ thành lập nước Việt Nam dân chủ cộng hoà. - GV:Ý nghĩa lịch sử, nguyên nhân thắng lợi? HS: Dựa vào sgk trả lời IV. Củng cố- Luyện tập: - GV hệ thống toàn bài: * Luyện tập: GV yêu cầu HS lên bảng trình bày diễn biến tổng khởi nghĩa tháng Tám 1945 trên bản đồ. V. Hướng dẫn học ở nhà: * Bài tập: Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thắng lợi của cách mạng tháng Tám 1945? Nguyễn Thị Kim Phượng 6 Năm học 2021- 2022