Bài giảng Lịch sử Lớp 12 - Bài 16: Phong trào giải phóng dân tộc và tổng khởi nghĩa tháng tám (1939 – 1945). Nước Việt Nam dân chủ cộng hòa ra đời

Nội dung tài liệu: Bài giảng Lịch sử Lớp 12 - Bài 16: Phong trào giải phóng dân tộc và tổng khởi nghĩa tháng tám (1939 – 1945). Nước Việt Nam dân chủ cộng hòa ra đời

1. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. I. TÌNH HÌNH VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM (1939 -1945) 1. Tình hình chính trị THẢO LUẬNTHẢO LUẬN Tìm hiểu nét chính về tình chính trị, kinh tế xã hội trong những năm 1939 - 1945.
2. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. I. TÌNH HÌNH VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM (1939 -1945) 1. Tình hình chính trị Nêu tình hình chính trị a. Thế giới: thế giới và trong nước - Ngày 1/9/1939: Chiến tranh thế giới thứ hai giai đoạn 1939 - 1945 bùng nổ. - Tháng 6/1940, Đức kéo vào Pháp, Pháp đầu hàng Đức b. Việt Nam - Tháng, 9/1940, Nhật vượt biên giới Việt - Trung vào miền Bắc Việt Nam - Tháng 3/1945, Nhật đảo chính Pháp. Các đảng phái chính trị tăng cường hoạt động, Tháng 9-1940 Nhật vào Đông Dương
3. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. I. TÌNH HÌNH VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM (1939 -1945) 1. Tình hình kinh tế - xã hôi a. Kinh tế: Nêu tình hình kinh tế - * Chính sách của Pháp: xã hội Việt Nam giai đoạn 1939 - 1945 - Tăng cường vơ vét sức người, sức của. đoạn 1939 - 1945 - Thi hành chính sách “kinh tế chỉ huy”. * Chính sách của Nhật: - Lập đồn điền, bắt nhân dân nhổ lúa, ngô trồng đay, thầu dầu. - Buộc Pháp xuất nguyên liệu chiến tranh sang Nhật với giá rẻ. - Mở mang một số ngành công nghiệp phục vụ nhu cầu quân sự.
4. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. I. TÌNH HÌNH VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM (1939 -1945) 1. Tình hình kinh tế - xã hôi b. Xã hội: - Dưới hai tầng áp bức Pháp – Nhật, đã làm cho gần 2 triệu người chết đói. - Nhiều cuộc đấu tranh của nhân dân chống lại Pháp và Nhật. Nạn đói cuối năm 1944 đầu năm 1945
5. Xác chết đói nằm la liệt ngoài đường Hố chôn tập thể Gom xác chết trong nạn đói 1945
6. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. II. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 1. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương tháng 11/1939 THẢO LUẬNTHẢO LUẬN Tìm hiểu về bối cảnh và nội dung Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương tháng 11/1939 .
7. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. I. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 1. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương tháng 11/1939 a. Hoàn cảnh: - Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ. - Pháp tăng cường vơ vét, bóc lột, đàn áp nhân dân ta. - Hội nghị họp tại Bà Điểm (Hóc Môn) do Tổng bí thư Nguyễn Văn Cừ chủ trì. Tổng bí thư Nguyễn Văn Cừ
8. GV hướng dẫn HS tìm hiểu nội dung của Hội nghị BCHTW tháng 11/1939 theo bảng sau? Nhiệm vụ ? trước mắt Chủ trương ? Phương ? pháp đấu tranh Mặt trận ?
9. NỘI DUNG HỘI NGHỊ TW ĐẢNG THÁNG 11/1939 Nhiệm vụ trước Đánh đổ đế quốc và tay sai giành độc độc lập. mắt Tạm gác khẩu hiệu cách mạng ruộng đất, đề ra khẩu hiệu tịch Chủ trương thu ruộng đất , thành lập Chính phủ dân chủ cộng hoà. Phương pháp Đấu tranh trực tiếp đánh đổ chính quyền đế quốc và tay sai, hoạt động bí mật, bất hợp pháp. đấu tranh Mặt trận Thành lập Mặt trận dân tộc thống nhất phản đế Đông Dương. Ý nghĩa: đánh dấu bước chuyển hướng quan trọng, đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu, đưa nhân dân ta bước vào thời kỳ trực tiếp vận động cứu nước.
10. ĐIỂM KHÁC VỀ NỘI DUNG CỦA HỘI NGHỊ BCH TRUNG ƯƠNG ĐCS ĐÔNG DƯƠNG ( 11.1939) SO VỚI 7.1936? Hội nghị 11/1939 Hội nghị 7/1936 * Mục tiêu trước mắt: * Mục tiêu trước mắt: - Đánh đổ đế quốc tay sai, làm - Chống chế độ phản động thuộc cho Đông Dương hoàn toàn địa, chống phát xít, chống chiến độc lập tranh, đòi tự do, dân sinh, dân chủ, cơm áo và hoà bình * Phương pháp đấu tranh: * Phương pháp đấu tranh: - Bí mật, bất hợp pháp - Kết hợp hình thức công khai, bí mật, hợp pháp bất hợp pháp * Mặt trận: - Mặt trận thống nhất dân tộc * Về mặt trận: phản đế Đông dương - Mặt trận thống nhất nhân dân phản đế Đông dương ( Mặt trận dân chủ 1938)
11. BÀI TẬP CỦNG CỐ Câu 1. Nét nổi bật của tình hình Việt Nam từ sau tháng 9/1940 đến trước tháng 3/1945 là gì? A. Đặt dưới sách thống trị của thực dân Pháp. B. Đặt dưới ách thống trị của Nhật - Pháp. C. Nhật hất cẳng Pháp, độc chiếm Việt Nam. D. Đặt dưới sách thống trị của phát xít Nhật. Câu 2. Sau khi Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ, thực dân Pháp đã thi hành chính sách gì ở Việt Nam ? A. Chính sách "Kinh tế thời chiến". B. Chính sách "Thuộc địa thời chiến". C. Chính sách "Kinh tế chỉ huy". D. Chính sách "Kinh tế mới". Câu 3. Chính sách nào của Nhật - Pháp đã gây nên nạn đói lớn ở Việt Nam cuối năm 1944 – đầu năm 1945? A. Xuất các nguyên liệu chiến lược sang Nhật Bản. B. Bắt nhân dân nhổ lúa, ngô trồng đay, thầu dầu. C. Đầu tư vào những ngành công nghiệp phục vụ nhu cầu quân sự. D. Kiểm soát toàn bộ hệ thống đường sá.
12. BÀI TẬP CỦNG CỐ Câu 4. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng tháng 11/1939 họp tại đâu? A. Đình Bảng (Bắc Ninh). B. Tân Trào (Tuyên Quang). C. Bà Điểm (Hóc Môn, Gia Định). D. Cửu Long (Hương Cảng, Trung Quốc). Câu 5. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng tháng 11/1939 đã khẳng định nhiệm vụ trước mắt của cách mạng Đông Dương là A. chống chế độ phản động thuộc địa và tay sai. B. chống phong kiến, giải quyết vấn đề ruộng đất cho dân cày. C. chống chủ nghĩa phát xít và chiến tranh đế quốc. D. đánh đổ đế quốc và tay sai, giải phóng các dân tộc Đông Dương. Câu 6. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng tháng 11/1939 có nghĩa như thế nào? A. Đánh dấu bước chuyển hướng quan trọng của Đảng trong chỉ đạo chiến lược cách mạng. B. Đánh dấu quá trình hoàn chỉnh chuyển hướng chỉ đạo chiến lược cho cách mạng Việt Nam. C. Đánh dấu một bước phát triển nhảy vọt của cách mạng Việt Nam. D. Mở ra một thời kì đấu tranh mới: đấu tranh chính trị kết hợp với đấu tranh vũ trang.
13. BÀI TẬP CỦNG CỐ Câu 7. Nhật đã thi hành các chính sách gì ở Việt Nam trong những năm 1940 - 1945 ? A. Đầu tư vào các ngành phục vụ cho nhu cầu quân sự; buộc Pháp phải cung cấp các nguyên liệu như than, sắt, cao su, thóc gạo cho chúng với giá rẻ. B. Thực hiện chính sách Tổng động viên vơ vét tiền, của, con người, phục vụ nhu cầu cho cuộc chiến tranh phát xít. C. Thực hiện chính sách "Kinh tế chỉ huy", vơ vét tiền của, tài nguyên của đất nước ta phục vụ cho chiến tranh đế quốc. D. Thực hiện chính sách "Kinh tế thời chiến", ban hành lệnh Tổng động viên, bắt lính ráo riết. Câu 8: Hình thức đấu tranh cách mạng trong thời kì 1939 – 1945 là A. hợp pháp, công khai. B. B. khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền. C. C. bí mật, bạo động vũ trang. D. D. bất hợp pháp, bán công khai
14. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. II. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 3. Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng, Hôi nghị lần 8 BCH Trung ương ĐCS Đông Dương (5/1941) THẢO LUẬNTHẢO LUẬN Tìm hiểu về nội dung Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 8 Cộng sản Đông Dương tháng 5/1941 .
15. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. II. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 3. Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng, Hôi nghị lần 8 BCH Trung ương ĐCS Đông Dương (5/1941) - Ngày 28/01/1941, Nguyễn Ái Quốc trở về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng, - Người đã triệu tập Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 8 ở Pắc Bó (Cao Bằng) từ ngày 10 đến 19/5/1941. Lán Khuổi Nậm – nơi họp Hội nghị lần thứ 8 BCHTW Đảng
16. GV hướng dẫn HS tìm hiểu nội dung của Hội nghị BCHTW tháng 5/1941 theo bảng sau? Nhiệm vụ ? Chủ trương ? Tổ chức chính ? quyền Mặt trận ? Hình thái khởi ? nghĩa
17. NỘI DUNG HỘI NGHỊ TW ĐẢNG THÁNG 5/1941 Nhiệm vụ Đặt nhiệm vụ “giải phóng dân tộc" lên hàng đầu Tạm gác khẩu hiệu cách mạng ruộng đất, thực Chủ trương hiện khẩu hiệu tịch thu ruộng đất Thành lập chính phủ nhân dân của nước Việt Nam Chính quyền Dân Chủ Cộng Hòa Mặt trận Mặt trận Việt Nam độc lập Đông minh (Việt Minh). Hình thái khởi nghĩa Đi từ khởi nghĩa từng phần tiến lên tổng khởi nghĩa Ý nghĩa: Hoàn chỉnh chủ trương chuyển hướng đấu tranh được đề ra từ hội nghị Trung ương tháng 11/1939, nhằm giải quyết mục tiêu số một của cách mạng là độc lập dân tộc và đề ra nhiều chủ trương sáng tạo để thực hiện mục tiêu ấy.
18. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. II. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 4. Qúa trình chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền THẢO LUẬNTHẢO LUẬN Tìm hiểu về quá trình chuẩn bị của Đảng về lực lượng chính tri, vũ trang để tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền .
19. GV hướng dẫn HS hệ thống quá trình chuẩn bị của Đảng mẫu theo bảng sau? Thời gian Nội dung chuẩn bị Năm 1942 ? Năm 1943 ? Cuối năm 1944 ?
20. BÀI 16 PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939 – 1945). NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI. II. PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC TỪ THÁNG 9.1939 ĐẾN THÁNG 3.1945 4. Qúa trình chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền * Chuẩn bị về lực lượng chính trị Thời gian Nội dung chuẩn bị Năm 1942 Khắp các châu ở Cao Bằng đều có Hội Cứu quốc, trong đó có ba châu hoàn toàn Năm 1943 Ủy ban Việt Minh tỉnh Cao bằng và liên tỉnh Cao - Bắc - Lạng đựoc thành lập Năm 1943 Đảng đưa ra bản "Đề cương văn hóa Việt Nam" và vận động thành lập Hội văn hóa cứu quốc Việt Nam Cuối năm 1944 Đảng dân chủ Việt Nam đứng trong Mặt trận Việt Minh